Το λαδικό μας!

Το λαδικό μας!

(ανάρτηση στο, 22-9-2016)

Το τελευταίο απόκτημα του “Μουσείου Προσφυγικού Ελληνισμού” της Καβάλας είναι ένα απλό κεραμικό μπουκάλι. Δεν έχει ιδιαίτερα διακοσμητικά στοιχεία στο επίχρισμα και στο εφυάλωμά του, αντίθετα φέρει όλα τα σημάδια της φθοράς από το πέρασμα του χρόνου και τις περιπέτειες της διαδρομής του: αποχρωματισμούς και θραυσίματα, ρωγμές, στίγματα κ.ά. Ακόμη και η έκτυπη σφραγίδα στο κάτω μέρος του κορμού του είναι δυσανάγνωστη. Όμως παρά την ασήμαντη υλική και καλλιτεχνική αξία της, η ταπεινή φιάλη είναι φορέας μιας συγκινητικής προσφυγικής μνήμης.

Μια προσφυγική κοινότητα θαλασσινών στην Καβάλα: Οι ψαράδες από την Αγία Παρασκευή του Τσεσμέ

Μια προσφυγική κοινότητα θαλασσινών στην Καβάλα: Οι ψαράδες από την Αγία Παρασκευή του Τσεσμέ 

Από τους περίπου τριάντα χιλιάδες (30.000) πρόσφυγες που εγκαταστάθηκαν στην πόλη της Καβάλας μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή και την Ανταλλαγή των Πληθυσμών[1], ένα σημαντικό ποσοστό προέρχονταν από παραθαλάσσιες περιοχές της δυτικής Μικράς Ασίας και της Προποντίδας και είχαν ως κύρια επαγγελματική δραστηριότητά τους την αλιεία.

Από τα Βιβλία Νηολογίου του Κεντρικού Λιμεναρχείου Καβάλας της περιόδου 1920-1940 μπορεί κανείς να διαπιστώσει ότι τα κάθε είδους αλιευτικά της Καβάλας ανήκαν κυρίως στο προσφυγικό στοιχείο. Ως “πατρίς” των ιδιοκτητών, δηλ. τόπος προέλευσης, αναφέρονται τα εξής μέρη: Σηλυβρία, Νέοι Επιβάτες, Καλλίπολη, Ηρακλείτσα, Μήδεια, Μυριόφυτο (της Αν. Θράκης), Αγία Παρασκευή, Αρετσού, Καστέλι, Πάνορμος, Απολλωνιάδα,  Μουδανιά, Νικομήδεια, Πέραμος, Τρίγλια, Κατιρλή, Μοσχονήσια, Αρβανιτοχώρι κ.ά. (της Μ. Ασίας).[2]

Οι τρατάρηδες της Καβάλας από την Αγία Παρασκευή του Τσεσμέ

Παλιό δημοσίευμα, του 2010 [στη εφημ. "Μνήμη" του Συλλόγου Μικρασιατών της Καβάλας, στο "Δίκτυο Mikrasiatis" και τελευταία στη σελίδα "Η Αγία Παρασκευή του Τσεσμέ (το Κιόστε)"], αλλά δε θα μπορούσε να λείπει από το ιστολόγιό μου.

Αριστ.: Μια εικόνα από την Αγία Παρασκευή - Δεξιά: Η πατρική τράτα "Δελφίν"
με τους γονείς μου αρραβωνιασμένους στα 1954 - 1955

Οι τρατάρηδες της Καβάλας από την Αγία Παρασκευή του Τσεσμέ

  

Στη χερσόνησο της Ερυθραίας, σε απόσταση 5 χιλιομέτρων από τον Τσεσμέ, βρισκόταν η Αγία Παρασκευή ή Κιόστε (σημερινό Dalyan), ένα παραθαλάσσιο χωριό με αμιγή ελληνικό πληθυσμό 5.000 κατοίκων. Μέχρι τη Μικρασιατική Καταστροφή η Αγία Παρασκευή ήταν το μεγάλο καπετανοχώρι της Μικράς Ασίας, το μόνο χωριό στα μικρασιατικά παράλια του Αιγαίου που διέθετε συγκροτημένο αλιευτικό στόλο.