Η παλιά εκκλησία της Παναγίας στην Καβάλα

Η παλιά εκκλησία της Παναγίας στην Καβάλα*

Στη θέση της σημερινής εκκλησίας της Παναγίας πρέπει να υπήρχε κατά την πρωτοβυζαντινή περίοδο κάποια παλαιοχριστιανική βασιλική και το 14^ο αιώνα το μονύδριο της Παναγίας της Καμμυτζιώτισσας, κτήμα της μονής Παντοκράτορος του Αγίου Όρους. Το τελευταίο φαίνεται ότι βρισκόταν σε λειτουργία και κατά τα πρώτα χρόνια της τουρκοκρατίας, άγνωστο μέχρι πότε ακριβώς.[1] Άγνωστος είναι και ο χρόνος της οικοδόμησης του κατοπινού, “μεταβυζαντινού” ναού της Κοιμήσεως της Θεοτόκου, ο οποίος κατεδαφίστηκε στα τέλη της δεκαετίας του 1950.

“Να εκποιηθώσι τα ιερά σκεύη των εκκλησιών…” – Μια πρωτοφανής απόφαση του Οικουμενικού Πατριαρχείου (Σεπτ. 1922)

“Να εκποιηθώσι τα ιερά σκεύη των εκκλησιών…” 

Στις αρχές Σεπτεμβρίου 1922, λίγες μέρες μετά την Μικρασιατική Καταστροφή, τα δύο διοικητικά σώματα του Οικουμενικού Πατριαρχείου Κων/πόλεως, η Αγία και Ιερά Σύνοδος και το Διαρκές Εθνικό Μικτό Συμβούλιο (σώμα αποτελούμενο από 4 συνοδικούς αρχιερείς και 8 λαϊκούς, με 2ετή θητεία και αρμοδιότητες διοικητικές, δικαστικές, την εποπτεία σχολείων, νοσοκομείων κλπ.) έλαβαν ομόφωνα μια πρωτοφανή απόφαση: Να εκποιηθούν «τα ιερά σκεύη και σεπτά κειμήλια των ιερών ναών της Αρχιεπισκοπής και των Μητροπόλεων του Πατριαρχικού Θρόνου…» και τα χρήματα να δοθούν για τη διάσωση «των οικτρών λειψάνων του εν Μικρά Ασία μέχρι προ ολίγου ακμάζοντος χριστιανισμού», των εκατοντάδων χιλιάδων ανθρώπων που είχαν ήδη ξεριζωθεί από τις εστίες τους και αντιμετώπιζαν άμεσα τον κίνδυνο του θανάτου από πείνα, αρρώστιες και άλλα δεινά.