Η Φραντζεσκούλα στην Καβάλα του 1852

 

Η Φραντζεσκούλα στην Καβάλα του 1852

(σημείωμα στο FB, 6-11-2016)

“Η πλαξ αύτη καλύπτει άνθος αρτίως μαρανθέν, νεάνιδα, παρθένον εικοσιδιετή, την Φραντζεσκούλαν Μ. Φοσκόλου εκ Σμύρνης, αποθανούσαν την 1ην Νοεμβρίου 1852”. Και στα γαλλικά: “Τελευταία μαρτυρία αγάπης από την οικογένειά της που θρηνεί. Εδώ αναπαύεται η Françoise M. Foscolo, που πέθανε την 1η Νοεμβρίου 1852 στην ηλικία των 22 ετών. Προσευχηθείτε γι’ αυτήν”*

Κώδιξ της εν Καβάλλα Ορθοδόξου Ελληνικής Κοινότητος, 1864-1889

 

Κώδιξ της εν Καβάλλα Ορθοδόξου Ελληνικής Κοινότητος, 1864-1889 

(σημείωμα στο FB 3 Νοεμβρίου 2016)

Η 1η σελίδα του Κώδικα

  Αρχές Νοεμβρίου του 1864 οι λίγοι Έλληνες της Καβάλας (κάπου 80-90 οικογένειες ήταν οι μόνιμοι κάτοικοι) βλέπουν με απογοήτευση “ὅτι τά κοινά ἡμῶν πράγματα διευθυνόμενα κατά τό δοκοῦν ἑκάστῳ ἔφθασαν εἰς ἐσχάτην παραλυσίαν καί ἀντί νά προοδεύσωσι ἐπί τά κρείττω, ὡς ἡ σημερινή ἐποχή ἀπαιτεῖ, τοὐναντίον ὀπισθοδρομοῦν καθ' ἑκάστην ἐπί τά χείρω”.

Για να διορθώσουν λοιπόν “τήν ἐλεηνήν κατάστασιν τῶν πραγμάτων τῆς Κοινότητός μας”, αποφασίζουν να συνενώσουν τις δυνάμεις τους και να οργανώσουν σε νέες βάσεις την ελληνορθόδοξη κοινότητα. Οι προσδοκίες τους υποδηλώνονται στο εικονιζόμενο εισαγωγικό έγγραφο του κώδικα της κοινότητας:

“Ζητούμεν τόπον κατοικίας εκτός του φρουρίου…”. Η αναφορά των χριστιανών της Καβάλας (Νοέ.1864) και η επέκταση της πόλης εκτός των τειχών

“Ζητούμεν τόπον κατοικίας εκτός του φρουρίου…”*. Η αναφορά των χριστιανών της Καβάλας (Νοέ.1864) και η επέκταση της πόλης εκτός των τειχών

Από την εποχή της ανασυγκρότησής της (1520-1530) μέχρι και τη δεκαετία του 1860, δηλ. για περίπου τρεισήμισι αιώνες, η Καβάλα περιορίζεται μέσα στα όρια της περίκλειστης παλιάς πόλης, σε μια μικρή έκταση 17 εκταρίων (1 εκτάριο = 10 στρέμματα). Στη χερσόνησο, τον κατεξοχήν χώρο κατοίκησης, αναπτύσσονται οι μαχαλάδες (συνοικίες), που αποτελούνται από άτομα της ίδιας θρησκευτικής ομάδας και συγκροτούνται γύρω από ένα θρησκευτικό χώρο. Στο κέντρο της πόλης, που είναι κοινό για όλους τους κατοίκους, οργανώνεται η αγορά και οι χώροι εργασίας και οικονομικών δραστηριοτήτων. Εκτός των τειχών της πόλης υπάρχουν μόνο χάνια, αποθήκες και κτίσματα για τις υπηρεσίες του λιμανιού και του εβδομαδιαίου παζαριού.